Her gün yüzbinlerce kişinin ziyaret ettiği web siteleri ve binlerce kişiyi çalıştıran şirketler ardı arkası kesilmeyen virüs saldırılarından korunmak için bilgi işlem servisleri ve pahalı firewall yazılımları kullanıyorlar. Ancak virüsler sadece bu kurumları hedef almıyor, ev kullanıcıları da her zaman virüs tehlikesinin gölgesinde yaşıyorlar, üstelik arkalarında pahalı yazılımlar ve teknik bir kadro bulunmadan.

Ancak yine de, bazı hayati adımları atarak virüslerden korunabilirsiniz. İnternet üzerinden yayılan virüslerden korunmaya, e -posta ve web tarayıcınızın ayarlarındaki birkaç özelliği kullanarak başlamanızda fayda var. Bunun bir adım sonrasında ise mutlaka bir anti - virüs yazılımı yüklemek gerek.

İnternet elbette araştırmak ve üzerinde dolaşmak için var, ancak unutmayın ki virüsler de aynı alanlarda cirit atıyorlar ve bir kez yakalandığınızda bilgisayarınıza ciddi zararlar verebilirler. Bir virüs, bilgisayarınıza bulaştığında dosyalarınızı silebilir, hatta bilgisayarı tamamen kullanılmaz hale getirebilir. Daha sonra ise büyük ihtimalle sizin üzerinizden arkadaşlarınıza yayılacaktır.

Virüs nedir?

Virüslerden nasıl korunacağınızı öğrenmek için öncelikle virüs nedir ona bir göz atmakta fayda var. Tıp literatüründe kullanılan virüslerle benzerlik gösterir bir şekilde, bilgisayar virüsleri de pek çok şekil ve büyüklükte ortaya çıkabilir. Genel anlamda virüs, kendisini bir noktadan başka bir noktaya kopyalama yeteneğine sahip küçük bir bilgisayar yazılımıdır. Günümüzde virüsler, internetin yayılmasıyla birlikte genellikle e - posta mesajları üzerinden ya da internetten indirilen dosyaların içerisine saklanarak yayılıyorlar.

Belirtileri

Bilgisayarınızda virüs bulunup bulunmadığı konusunda kararsızsanız bazı noktalara dikkat etmenizde büyük fayda var. Enfekte olan bilgisayarlarda rastlanan bazı özellikler bilgisayarınıza virüs bulaştığı konusunda sizi uyarabilir:

Bilgisayarını olağandışı şekilde yavaşladıysa
Yeni ya da daha önce sorunsuz kullandığınız floppy disketler artık çalışmıyorsa
Ekranınızda garip mesajlar beliriyorsa
Kullandığınız programlar çöküyor ya da çok yavaş çalışıyorsa
Döküman veya dosyalarınızın isimleri, dosya boyları, kayıt tarihleri kendi kendine değişiyorsa
İnternet bağlantı ve download hızınız olağandışı yavaşladıysa
Monitörünüzde tuhaf hareketler oluyorsa

Nasıl korunacaksınız?

Virüslerin yayılmak için kullandıkları en önemli metodlardan biri e - posta kutularına bulaşarak buradan başka kullanıcılara ulaşmaktır. Bu nedenle kendinizin ve e - posta kutunuzdaki kontaklarınızın selameti için e -posta alırken birkaç noktaya dikkat etmeniz gerekiyor. Öncelikle tanımadığınız kişilerden gelen e - posta mesajlarının potansiyel olarak virüs taşıdığını kabul etmekte ve bunları açmamakta fayda var.

Ancak virüslerin tanıdığınız bir kişinin e - posta programından yayılıyor olabileceğini unutmayın. Bu noktada hatırlanması gereken bir şey var: Virüsler tek başlarına text mesajlarının içerisine saklanarak dolaşmazlar, genelde e - posta mesajına ekli olarak gelirler. Bu nedenle mesaj tanıdığınız birisinden bile gelse, uzantısını tanımadığınız bir mesajı açmayın. Ancak unutmayın ki, virüsler sadece garip dosya formatlarında gelmez, virüs bir word dökümanı, bir resim dosyası ya da bir video dosyasıymış gibi gösterilerek saklanmış olabilir.

Sonuçta en iyisi tanımadığınız ya da güvenmediğiniz kişilerden gelen e - posta mesajların eklerini açmamanız.

E - posta yoluyla yayılacak virüsleri hazırlayan programcılar genellikle, mesajın alıcı tarafından açılmasını sağlamak için konu bölümüne “genel” bazı mesajlar yerleştirirler. Bu mesajlar arasında “acil”, “mutlaka oku”, “bu konuda senin fikrini almak istedim”, “seni seviyorum” gibi dikkat çekici başlıklar bulunuyor. Bazı virüsler ise ünlülerin resimleri ya da videoları oldulkarını öne sürerek, kullanıcının üzerlerine tıklamasını beklerler. Tabii tıkladığınızda ne resim ne video görürsünüz, sadece nur topu gibi bir virüsünüz olur.

Anti-virüs programı şart

Sonu gelmez virüs saldırılarının yakın bir gelecekte kökünün kuruyacağını ummak saflık olur bu nedenle en iyisi bir an önce bir virüs koruma programı edinip bunu aktif hale getrimeniz. Anti virüs programları internetten ya da bağlı bulunduğunuz diğer ağlardan bilgisayarınıza ulaşan her türlü dosyayı tarayarak bilinen virüsleri tespit ederler.

“Bilinen virüsleri” diyorum çünkü her hafta onlarca virüsün internete atıldığı bir ortamda, virüs progrmanın güncellenmesi en az bu programa sahip olunması kadar büyük önem taşıyor. Her virüs programı üretici firması tarafından üretilen belli kodlar sayesinde virüsleri tanır. Bu kodları düzenli olarak güncellenmeyen virüs programları yeni virüsleri tanımayacağı için bilgisayarınız bu virüslere karşı savunmasız kalacaktır.

Artık pek çok virüs programı internete bağlandığınızda yeni virüs tanımlarını kendi sitesine giderek alıyor ve kendisini sürekli güncel tutuyor. Programınızın otomatik güncelleme yapmasını tercih etmiyorsanız, mutlaka en az her 15 günde bir virüs programınızı internet üzerinden güncelleyin.

Ücretli mi, ücretsiz mi?

İnternet üzerinde ücretsiz indirebileceğiniz pek çok virüs yazılımı bulunuyor. Ücretsiz anti virüs programlarına örnek olarak Kaspersky Anti-Virus Pro ve Panda Global Virus Insurance verilebilir. Ücretsiz anti virüs yazılımı edinmek istiyorsanız bilgisayar dergilerinin verdiği ücretsiz CD’lerdeki programlardan da yararlanabilirseniz.

Yok eğer ben bu işi çok ciddiye alıyorum ve bir miktar para harcamaya hazırım (ya da indirdiğim programı bir şekilde kayıtlı olarak kullanabilirim) diyorsanız, daha profesyonel virüs programları sizi bekliyor. Bu programlar arasında ise Norton’s AntiVirus, McAfee VirusScan ya da Virex tercihiniz olabilir.

Windows açıkları

Virüslerin bilgisayarınıza ulaşmak için kullandıkları tek geçit elbette e - postalar ve indirilen dosyalar değil, e - posta yazılımları ve web tarayıcılarının yanısıra Windows işletim sisteminin kendisinde de bazı açıklar bulunuyor. Virüs yazılımcıları bu açıkları kullanarak bilgisayarlara sızmaya çalışırken, Windows’un mimarı Microsoft da, bu açıkları düzenli olarak ürettiği güncellemeler ve yamalarla kapamaya çalışıyor.

Microsoft’un download sayfasından ulaşabileceğiniz yamalar işletim sisteminizin virüs saldırılarına karşı korunmasını sağlayacaktır.

Sahte virüsler

Yukarıda sunulan tablo internet kullanıcıları için oldukça karamsar bir tablo sunuyor olabilir ancak internette herşey tehlikelerle dolu değil. Sonuçta paranoyak olmaya gerek yok. Her gün her hafta yaratılan virüslerin büyük bir çoğunluğu tehlikeli olmayan ve ortalıkta savrularak dolaşan programcıklar. İstatistikler her yıl iki ila üç virüsün çok tehlikeli sınıfına girdiğini ve ciddi zarar verme kapasitesi taşıdığını gösteriyor. Bilinçli e - posta kullanımı ve düzgün çalışan bir virüs programıyla, internetin tadını çıkarmanıza engel olabilecek virüs yok gibi. Ancak yine de bir gün başınıza böyle bir virüs felaketi gelebileceğini gözardı etmemek ve bilgisayarınızdaki önemli dosyaları yedeklemekte her zaman fayda var.

Yazının sonunda virüslerden ve verebilecekleri zararlardan korunmak için altı altın kural yer alıyor:

Mutlaka anti virüs programı kurun.
Bu programı sürekli güncel tutun.
İşletim sisteminize ait son yamaları yüklemeyi unutmayın.
E - posta eklerini asla otomatik olarak açmayın. Yazılım ve programları her zaman güvendiğiniz sitelerden indirin.
Önemli dosyalarınızı yedekleyin.

Yazar: Can Tüzüner(NTVMSNBC )